Pamięć RAM dalej drożeje – jakie są perspektywy na przyszłość?

Pamięć RAM drożeje, elektronika drożeje i ani myśli tanieć. Dlaczego tak się stało i jakie mamy perspektywy na najbliższe lata i miesiące?

Dlaczego pamięć RAM drożeje?

Ceny pamięci w ostatnim czasie mocno poszły w górę, a wszystko wskazuje na to, że nie jest to zwykłe, krótkotrwałe wahnięcie rynku. Za problem odpowiada przede wszystkim sztuczna inteligencja, a konkretnie ogromny apetyt centrów danych na pamięć. Niemniej, to bardzo mocne spłycenie całego tematu.

Tak czy inaczej, największe firmy technologiczne inwestują miliardy dolarów w infrastrukturę AI. Modele sztucznej inteligencji potrzebują nie tylko potężnych procesorów i akceleratorów, ale też ogromnych ilości pamięci. Szczególnie ważna jest HBM, czyli pamięć o wysokiej przepustowości, wykorzystywana w zaawansowanych akceleratorach obliczeniowych. Problem polega na tym, że pamięć HBM i standardowe moduły RAM korzystają z podobnych zasobów produkcyjnych.

I tutaj dochodzimy do sedna problemu – sprzedaż klientom hurtowym zajmującym się AI jest dla producentów pamięci o wiele bardziej opłacalna. To czysty zysk, stabilne kontrakty i doskonałe perspektywy. A popyt jest większy niż kiedykowiek wcześniej. To bezprecedensowa sytuacja. 

Problem jest trudny do rozwiązania, a rozwiązywać nikt go nie chce

Do tego dochodzi jeszcze jeden problem: branża pamięci nie może po prostu uruchomić dodatkowej fabryki w kilka tygodni. Rozbudowa zakładów i wdrażanie nowych procesów produkcyjnych kosztują miliardy dolarów, a uzyskanie odpowiedniej wydajności wymaga czasu. Tymczasem firmy rozwijające centra danych chcą zabezpieczyć dostawy z wyprzedzeniem i podpisują długoterminowe umowy. Nawet jeśli decyzje o rozbudowanie są podejmowane teraz, to na efekty zaczekamy do 2029 czy nawet 2030 roku.

Znacznie większy szkopuł to jednak same chęci. Nie ma za bardzo inicjatywy, żeby takowy problem rozwiązać. Na obecną sytuację wpływa bowiem też ostrożna polityka samych producentów. Choć mogłoby się wydawać, że najlepszym rozwiązaniem byłoby szybkie zwiększenie produkcji, wcale nie musi się to opłacać. Kiedy nowe fabryki i linie produkcyjne zaczną dostarczać więcej pamięci, popyt może już osłabnąć. Wtedy na rynku pojawi się nadwyżka, a ceny zaczną gwałtownie spadać. Branża DRAM dobrze zna ten scenariusz z poprzednich lat, dlatego tym razem firmy nie chcą zbyt pochopnie inwestować w rozbudowę mocy produkcyjnych. To, że pamięć RAM przed kryzysem była taka tania, też było rynkową anomalią. Tyle, że na niekorzyść producentów.

Zamiast produkować więcej na zapas, producenci wolą uzależniać inwestycje od rzeczywistego zapotrzebowania. Takie podejście ułatwia przewidywanie popytu i ogranicza ryzyko, że kosztowne inwestycje doprowadzą do nadprodukcji. Jakby nie patrzeć, dla producentów znacznie większy popyt od podaży nie jest niczym złym, a wręcz można powiedzieć, że jest czymś wybitnie sprzyjającym.

Dlaczego elektronika tak drożeje?

Wydaje się, że drożeje wszystko, a dlaczego tak się dzieje, skoro powinna drożeć sama pamięć RAM? Niestety, elektronika drożeje, bo to wszystko skomplikowany system naczyń połączonych. Wyższe ceny pamięci mogą odbić się również na kosztach zakupu smartfonów, telewizorów, konsol, routerów, a nawet sprzętu AGD. I to nawet wtedy, gdy urządzenie na pierwszy rzut oka nie ma z pamięcią RAM zbyt wiele wspólnego. Wystarczy, że ma jakiś procesor, system operacyjny i funkcje smart, żeby potrzebować własnej pamięci operacyjnej. Konsole, telewizory, telefony, tablety, czytniki e-booków – wszystko wymaga pamięci. Dlatego elektronika drożeje.

Ale to nawet nie wszystko elektronika konsumencka korzysta nie tylko z pamięci RAM, którą znamy z komputerów. W smartfonach, telewizorach i wielu innych urządzeniach znajdziemy różne rodzaje układów pamięci, w tym DRAM i pamięć flash NAND. Ta druga służy przede wszystkim do przechowywania danych, ale również podlega wahaniom cen i presji związanej z popytem na infrastrukturę AI.

Jest jeszcze kwestia, która może być mniej oczywista: producenci elektroniki konkurują o zasoby z firmami rozwijającymi sztuczną inteligencję. Fabryki półprzewodników mają ograniczone moce produkcyjne, a ich rozbudowa wymaga czasu i ogromnych inwestycji. A klient od AI płaci lepiej. Ostatni szczegól jest nieco psychologiczny – można aktualnie bezkarnie zwiększać swoją marżę i zwalać to na to, że “elektronika drożeje”, nawet jeśli nie ma to specjalnie przełożenia w rzeczywistości.

Sprawdź: Jak zaktualizować BIOS? Poradnik krok po kroku.

Czy pamięć RAM potanieje?

Czy pamięć RAM potanieje? Nie, nie ma nawet co na to liczyć. Aktualne optymistyczne prognozy mówią raczej o tym, że być może przestanie drożeć, albo chociaż trochę zwolni. Ale na to poczekamy. Według analiz TrendForce z końca września 2026 roku ceny kontraktowe standardowej pamięci DRAM mają wzrosnąć w IV kwartale o kolejne 10-15%. Co więcej, presja na rynek ma utrzymać się również w 2027 roku, ponieważ producenci nadal będą kierować znaczną część zasobów do obsługi centrów danych i infrastruktury AI.

Większej poprawy można więc wypatrywać pod koniec 2027 roku i w 2028 roku, choć nie jest to gwarantowany termin. Dużo zależy od tego, czy tempo inwestycji w AI utrzyma się na obecnym poziomie, jak szybko producenci zwiększą produkcję i czy nie pojawią się kolejne problemy z dostępnością podzespołów. A do tego mogą dojść zawirowania geopolityczne. Problemy na Tajwanie, niefortunne trzęsienie ziemi czy kolejne problemy z cieśniną Ormuz czy Kanałem Sueskim i wracamy do punktu wyjścia.

Kupować pamięć i elektronikę teraz, czy czekać?

Jeśli potrzebujemy pamięci RAM lepiej kupić ją teraz. Nie ma szans, że cokolwiek potanieje w najbliższych latach, naprawdę. Prognozy są bezlitosne i raczej jednomyślne – cały 2027 będzie jeszcze rokiem kryzysu. Z drugiej strony, jeśli rozbudowa komputera nie jest pilna, warto obserwować ceny i polować na promocje zamiast kupować pod wpływem obawy przed kolejnymi podwyżkami. Niemniej na takie systemowe obniżki na całym rynku raczej nie ma co liczyć.

Zobacz też:
Używana karta graficzna – czy warto ją kupić? Na co zwrócić uwagę przy zakupie?
Tani telefon z dobrym aparatem, jaki kupić? [TOP 5] – Ranking 2025